De invoering van de Europese RED III-richtlijn heeft een onverwacht en zorgwekkend effect op de binnenvaart. Sinds 1 januari is de prijs van biobrandstof HVO in korte tijd verdubbeld. Koninklijke Binnenvaart Nederland heeft daarom een brandbrief gestuurd naar staatssecretaris Aartsen van Infrastructuur en Waterstaat.
Vorig jaar kostte HVO rond de 700 euro per 1.000 liter. Nu ligt de prijs rond de 1.400 euro. De prijs van gasolie is circa 500 euro per 1.000 liter. De binnenvaartsector is volgens KBN volledig verrast door deze ontwikkeling. In eerdere toelichtingen en stukken over RED III is dit gevolg nooit expliciet benoemd. Volgens brandstofhandelaren houdt de prijsstijging direct verband met de invoering van RED III, waarbij scherpe scheidslijnen zijn aangebracht tussen de brandstofmarkten voor wegvervoer en binnenvaart.
Klem
KBN waarschuwt dat de vergroening van de binnenvaart hierdoor dreigt vast te lopen. Voor de groep binnenvaartondernemers die als koplopers de afgelopen jaren vrijwillig afspraken hadden gemaakt met verladers over CO2-reductie en het gebruik van duurdere biobrandstoffen, komen die afspraken onder druk te staan. Ze worden nu gedwongen om terug te schakelen naar fossiele brandstoffen.
Ad Koppejan, voorzitter van KBN, zegt: “De binnenvaart wil verduurzamen en heeft daarin de afgelopen jaren ook stappen gezet. Maar als een essentiële transitiebrandstof van de ene op de andere dag onbetaalbaar wordt, zet beleid de sector klem. RED III is bedoeld om vergroening te stimuleren, maar dreigt nu juist het tegenovergestelde effect te hebben.”
Biobrandstoffen
Biobrandstoffen zoals HVO zijn volgens KBN de komende jaren onmisbaar voor de binnenvaart. Zero-emissietechnologieën voor langere vaarafstanden, zoals waterstof, zijn nog niet op grote schaal beschikbaar. De hoge kosten maken investeringen bovendien nog onrendabel.
Maar de overheid en de sector hebben wel afspraken gemaakt over forse CO₂-afname richting 2030 en latere jaren. Zonder betaalbare transitiebrandstoffen zijn die doelen niet realistisch, stelt KBN.
De brancheorganisatie roept de staatssecretaris in de brandbrief op om op korte termijn in gesprek te gaan over de ontstane situatie. “Zonder betaalbare en beschikbare transitiebrandstoffen dreigen de gezamenlijke klimaatdoelen voor de binnenvaart buiten bereik te raken.”
